Fijne motoriek & schrijven
Schrijfvoorwaarde en voorbereidend schrijven
Fijne motoriek is de vaardigheid om kleine, nauwkeurige bewegingen te maken, bijv. bij het pakken van materialen, knopen hanteren, veters strikken, knippen of schrijven. Door dagelijkse handelingen te doen en te ervaren ontwikkelt het kind fijn motorische vaardigheden. Als het kind het leuk vindt, gaat het deze handelingen herhalen en daardoor verfijnen. Indien een handeling of spel moeite kost, vindt een kind het vaak minder leuk om te doen en zal het dit vermijden. Dit kan tot gevolg hebben dat de fijne motoriek en de rijping hiervan vertraging oploopt waardoor het kind hinder ondervindt in het uitvoeren van dagelijkse handelingen zowel thuis als op school.
Samenspel van motoriek, taal en cognitie
Leren schrijven is een intensief leerproces voor kinderen. Het gaat niet alleen om het aanleren van letters en woorden, maar ook om het ontwikkelen van een goede schrijfhand, woordenschat en het vermogen om duidelijk en effectief te communiceren. Het aanleren van (schrijf)letters aan kinderen is een proces dat stap voor stap verloopt en verschillende vaardigheden combineert, zoals motorische en cognitieve vaardigheden, ruimtelijke oriëntatie en visuele herkenning. Bij het schrijven moet het kind leren om een koppeling te maken tussen het maken van de complexe motorische beweging en het schriftelijk verwerken van de lesstof.
Indien uw kind moeilijkheden ervaart in de ontwikkeling van de fijne motoriek en het schrijven, kunt u dit bij de volgende activiteiten thuis terugzien:
- Hanteren van sluitingen;
- Eten met bestek;
- Hanteren van klein speelgoed zoals Lego, kralen rijgen,
- Veters strikken;
- Binnen de lijntjes kleuren en het vasthouden van kleurmateriaal;
- Schrijven van huiswerk en onduidelijk leesbaar handschrift;
- Knippen;
Indien uw kind moeite heeft om deze handelingen uit te voeren, zal het minder snel plezier beleven waardoor het de activiteiten vaak vermijdt. Dat kan een negatieve invloed hebben op de ontwikkeling van de fijne motoriek en het schrijven.
Indien een leerling moeilijkheden ervaart in de ontwikkeling van de fijne motoriek en het schrijven, kunt u dit op school bij de volgende activiteiten terugzien:
- Hanteren van klein speelgoed;
- Zelfredzaamheid: beker open draaien, hanteren van sluitingen, veters strikken;
- Uitvoeren van kleutervaardigheden zoals knippen, kleuren, knippen, plakken..;
- Geen duidelijke voorkeurshand hebben;
- Knutselen;
- Aanleren van de schrijfpatronen;
- Aanleren en automatiseren van de schrijfletters;
- Schrijven in een leesbaar handschrift;
- Schrijven in een laag of juist hoog schrijftempo;
- Schrijven/kleuren met een krampachtige en/of onjuiste pengreep;
Indien een leerling moeite heeft om deze handelingen uit te voeren, zal het minder snel plezier beleven waardoor het de activiteiten vaak vermijdt. Dat kan negatieve invloed op de ontwikkeling van de fijne motoriek en het schrijven.
Indien een kind moeilijkheden ervaart in de ontwikkeling van de fijne motoriek en het schrijven, kunt u dit op de opvang bij de volgende activiteiten terugzien:
- Hanteren van klein speelgoed;
- Zelfredzaamheid: beker open draaien, hanteren van sluitingen, veters strikken;
- Uitvoeren van kleutervaardigheden zoals knippen, kleuren, knippen, plakken..;
- Geen duidelijke voorkeurshand hebben;
- Moeite hebben met knutselen;
Indien een kind moeite heeft om deze handelingen uit te voeren, zal het minder snel plezier beleven waardoor het de activiteiten vaak vermijdt. Dat kan negatieve invloed op de ontwikkeling van de fijne motoriek en het schrijven.
Individuele begeleiding
De ergotherapeut start met het in kaart brengen van de hulpvraag. Dit wordt gedaan door middel van een observatie. Ouders en leerkrachten/begeleiders worden gevraagd om een intakevragenlijst in te vullen. Deze gezamenlijke gegevens werkt de ergotherapeut uit in een behandelplan met doelstellingen voor de ergotherapeutische ondersteuning/begeleiding. Bij de behandeling is het uitgangspunt dat het kind plezier heeft in het uitvoeren van de verschillende taken/oefeningen. Een kind leert immers het snelst wanneer het plezier beleeft. Daarbij zal het dan ook de handeling willen herhalen. De ergotherapeut oefent samen met het kind activiteiten die aansluiten bij de hulpvraag. Bij de begeleiding worden zowel ouders als school/kinderdagverblijf e.d. nauw betrokken zodat het kind in de dagelijkse situatie aan de hulpvraag kan werken/verder kan oefenen. Een onderdeel van de begeleiding kan zijn dat een kind een huiswerkmapje krijgt om thuis (voorbereidende) schrijfoefeningen, knutselwerkjes, kleurplaten e.d. te maken. De ergotherapeut geeft ouders en school adviezen over schrijf- en/of kleurmaterialen, schaar, liniatuur, uitgangs- en schrijfhouding e.d. Indien het voor de begeleiding van het kind van belang is, zal een klassenobservatie onderdeel zijn van het traject.
De behandeling wordt afgerond met een eindverslag.
WRITIC groepsprogramma
WRITIC staat voor Writing Readiness Inventory Tool in Context. Het WRITIC groepsprogramma is gericht op het ondersteunen van kinderen in groep 2 die motorisch nog niet toe zijn aan schrijven. Het programma wordt uitgevoerd binnen de schoolse setting (de context) in een groepje. Ouders krijgen voor thuis oefeningen om hun kind spelenderwijs aan te bieden. De ergotherapeut begeleidt dit proces. Het doel is om kinderen gedurende 10 weken te helpen hun fijne motoriek en de schrijfvoorwaarden te verbeteren. Indien een school interesse heeft in dit programma, kan contact worden opgenomen met onze praktijk.
Ergotherapie wordt vergoed vanuit de basisverzekering, 10 uur per kalenderjaar. Voor kinderen (onder de 18 jaar) geldt hiervoor geen eigen risico. Kinderergotherapie Gooi en Eemland vraagt geen eigen bijdrage. De behandelingen worden rechtstreeks ingediend bij de zorgverzekeraar van uw kind. Enkele zorgverzekeraars vergoeden extra uren ergotherapie vanuit het aanvullende pakket. Klik hier voor een overzicht van de aanvullende pakketten per zorgverzekeraar. Voor de exacte voorwaarden adviseren wij U de polisvoorwaarden in de polis van uw kind na te kijken. Wanneer de vergoeding vanuit de zorgverzekering niet toereikend zijn, is het mogelijk om de vervolgbehandelingen zelf te bekostigen. Wanneer u of uw kind verhinderd bent/is voor een gemaakte afspraak, vragen wij u dit zo spoedig mogelijk door te geven aan de behandelend ergotherapeut. Als een afspraak op werkdagen NIET 24 uur van tevoren is afgezegd, zal deze in rekening gebracht worden.
Verwijzing: Het heeft onze voorkeur om te werken met een verwijzing van een (huis)arts. Wij zijn echter ook direct toegankelijk
Mick ging naar groep 5 toen wij in Nederland kwamen wonen. Op de internationale school in Taipei had hij altijd los geschreven maar nu in Nederland moest hij aan elkaar leren schrijven. Dat was nogal lastig voor hem. Dankzij de hulp van Toeteke ging het al snel beter. Hij kreeg instructies betreft zijn pengreep, leerde minder hard te drukken in zijn schrift en de aaneenschakeling van letters ging vloeiender. De spelletjes om de fijne motoriek te verbeteren vindt hij heel erg leuk. Mick gaat altijd met veel plezier naar Toeteke. De laatste paar weken gaat hij één keer per twee weken en langzaam bouwen we het af. Dank je wel voor je hulp. Je hebt Mick echt geholpen!
Ik kwam met mijn zoon bij deze praktijk voor ergotherapie. Hij had hield zijn pen heel krampachtig vast en had verder vaak een geïrriteerd gevoel wanneer hij speelgoed in elkaar wilde zetten of uit elkaar wilde halen. Hij is verder ook snel geïrriteerd als dingen anders gaan dan dat hij gedacht had, dat kan al beginnen wanneer hij wakker gemaakt wordt.
De behandeling startte met een intake en een vragenlijst die wij als ouders gevraagd werden om in te vullen. Het gaat in de vragenlijst veelal over de gevoeligheid van het kind in letterlijke en figuurlijke zin.
Mijn zoon had het direct naar zijn zin, omdat er veel leuke activiteiten te doen zijn. Het leuke was dat de ergotherapeute steeds samen met hem een plan maakte wat ze gingen doen. Daarbij mocht hij ook zelf kiezen wat hij wilde doen en de ergotherapeute vertelde dan wat zij van plan was.
Samen deelden ze dan de tijd in. Er waren erg leuke activiteiten als slingeren op een plateau of in een hangmat. Zelf een parcours bouwen met grote zachte blokken, om dan vervolgens op een plank op wieltjes op je buik dat parcours te rijden. Daarnaast mocht hij fijn motorische activiteiten doen als iets van k’nexx in elkaar zetten of met sio-montage aan te slag. Mijn zoon kreeg ook weleens “huiswerk” mee, een klein fijn motorisch spelletje, dat deed hij graag en dagelijks. Natuurlijk waren er ook weleens moeilijke activiteiten en dat was dan even minder leuk voor mijn zoon om te doen. Al met al ging hij er met veel plezier naar toe en vond hij het jammer dat de therapie stopte omdat de behandeling klaar was.
Als ouder vond ik het ook prettig om steeds bij de therapie aanwezig te mogen zijn. Omdat ik zelf met kleuters werk, heb ik van deze benaderingswijze ook veel geleerd wat ik ook in de praktijk kan gebruiken. Ik ben dan ook heel enthousiast over de therapie, maar met name de benaderingswijze van de patiënten vind ik heel prettig. Soms was het nodig mijn zoon extra te motiveren en dat deed de ergotherapeute super!!!! Mijn zoon schrijft nu een stuk rustiger, en knippen e.d. gaat ook veel beter. Dank je wel voor de fijne tijd!
Mark heeft veel baat gehad bij de tips en adviezen die hij heeft gekregen bij de 'werkjes' om zijn fijne motoriek bij te schaven. Het uurtje in Vathorst heeft hij als zeer plezierig ervaren; op een heldere en vriendelijke manier werd de stof met hem doorgenomen. Hij leerde allerlei "foefjes" om toch het 'boutje op het moertje' te draaien, wat hem eerst niet lukte. Ook schrijfhouding, zithouding en pengreep zijn expliciet met hem geoefend. Vanuit Vathorst is er ook nauw overleg met de leerkracht op school geweest, zodat ook school meekreeg waar en hoe er bijgestuurd kon worden. Hij heeft een goede basis voor groep 3 gelegd.
Wij zijn op het advies van de leerkracht met onze zoon van 7 bij ergotherapeut Toeteke ten Kroode geweest omdat hij een onleesbaar handschrift had. We zijn supertevreden over het resultaat, want hij heeft in een korte tijd van 10 weken tijd een goed leesbaar handschrift gekregen.
Onze zoon ging elke week met veel plezier naar de ergotherapie. Dit kwam omdat Toeteke enorm positief is ingesteld, veel geduld heeft en heel erg goed met kinderen kan omgaan. Bovendien was de therapie erg afwisselend; van schrijfoefeningen tot een soort van gym oefeningen. Na elke les kregen we een oefening mee naar huis in de vorm van een soort speeltje, die hij thuis leuk vond om te doen. Het resultaat is zoals gezegd heel erg goed: De juf kan zijn handschrift eindelijk goed lezen!
Dank je wel Toeteke, voor de leuke, resultaat gerichte en motiverende lessen!


